متولد بيست و دوم ارديبهشتماه 1323، بزرگشده تـهــران و داراي مــدرك تـحـصـيـلـي كـارشـنـاسـي حسابداري. به خاطر علاقه و تشويق خانواده به درست صحبت كردن، توجه به فن بيان از همان بچگي برايش جالب شد. كارش را به طور رسمي در راديو گرگان آغاز كرد و بعد از انتقال كاري همسرش به تهران، كارش را در تهران ادامه داد. در آزمون گويندگي كه در سال 47 بين 100 نفر داوطلب و علاقهمند به اين حرفه برگزار شد توانست براي گويندگي در راديو ايران انتخاب شود. با خانم سرور پاكنشان پيشكسوت عرصه گويندگي گفتگوي صميمانهاي انجام دادهايم كه ميخوانيد
يكي از مشاغلي كه اخيرا مورد توجه جوانان قرار گرفته است گويندگي است. گويندگي به ظاهر ساده است ولي در باطن مهارتهاي خاص خود را ميطلبد كه بعضي ذاتي و بعضي اكتسابي است.
ذاتي آن؛ يك فرد بايستي علاقه داشته باشد، بداند كه گويندگي كار سادهاي نيست و دقت و توجه ميخواهد.
اكتسابي؛ يك فرد با گذراندن آموزشها و مطالعه ميتواند مهارت خود را در اين حرفه افزايش دهد كه متاسفانه به اين نكات توجه زيادي نميشود و همين مساله باعث شده كه ما در سالهاي اخير شاهد حضور برخي از كساني در اين حرفه باشيم كه فكر ميكنند گوينده هستند، در صورتي كه اين طور نيست و اين به نحوه انتخاب گوينده برميگردد.
مگر نحوه انتخاب گوينده بايد چطور باشد؟
در انتخاب يك گوينده، عوامل مختلفي دخيل است؛ داشتن صدا و بيان خوب، دانش و آگاهي و سواد كافي و بعد علاقه و عشق به گويندگي، وجود علاقه ذاتي و وافر باعث پيشرفت در كار ميشود، صرفنظر از توجه به مسائل مادي كار!
چه زماني همكاري خود را با راديو شروع كرديد؟
من در زمانهاي مختلف با راديو همكاري كردم. هنوز ديپلم نگرفته بودم، زماني كه 17 ساله بودم با برنامه «اخبار هفته روزنامه اطلاعات» در تلويزيون همكاري داشتم و گوينده اخبار همين برنامه بودم كه در تنها فرستنده تلويزيوني آن زمان پخش ميشد، چون مسوولان آن وقت راديو تشخيص دادند صدايم براي پخش خبر مناسب است، مرا دعوت به كار كردند و قرار شد كارم را در رشته گويندگي خبر آغاز كنم. همزمان با اين مساله ازدواج كردم، ولي همسرم مخالف كار كردن من بود. بعد كه به شهرستان گرگان رفتيم و زندگي را شروع كردم، به راديو گرگان رفتم و 2 سال همكاري داشتم. همزمان با انتقال همسرم به تهران، من هم كارم را رها كردم. حدود 2 سال كار نكردم. در اين فاصله به فكر ادامه تحصيل افتادم و وارد «مدرسه عالي دختران» كه در حال حاضر به اسم دانشگاه الزهرا معروف است شدم و رشته حسابداري خواندم.
از عشق و علاقه به كار بگوييد.
با وجود اين كه در تهران ساكن بودم و كارم را در راديو گرگان رها كرده بودم اما با هماهنگي مسوولان راديو هر وقت كه براي ديدار خانواده و اقوام به گرگان ميرفتم براي بخشهاي ادبي راديو گرگان هم برنامههايي را ضبط ميكردم.
چه صحبتي با صداهاي جوان و گويندگان جديد داريد؟
با توجه به سوابق كاري طي اين مسير نسبتا طولاني تا امروز، تجاربي را كسب كردهام كه فكر كنم براي جوانان علاقهمند به گويندگي مفيد باشد. اول اين كه كار را جدي بگيرند. مطالب برنامه را با دقت مطالعه كنند، به گونهاي كه خودشان اشراف كامل به مطلب و موضوع داشته باشند. لحني به خود بگيرند كه شنونده آنها را دوست خود بداند نه اين كه گوينده را در مقابل خود و كسي كه احساس برتري بر او دارد، حس كند.
با توجه به رشته تحصيليتان چرا در راديو مانديد و حرفه گويندگي را ادامه داديد؟
درست حرف زدن براي من هميشه مهم بوده چون پدرم اين صفت را به ما آموخته بود كه خوب صحبت كنيم و من هميشه درصدد يادگيري كلام تازه، معاني لغات و درست صحبت كردن بودم. گويندگي بهترين جاست براي اين كه من به خواستهام برسم. حالا چقدر موفق بودهام، قضاوت با شنوندگان راديو است.
نظرتان در مورد گويندههاي جوان و توانايي آنها چيست؟
يكي از نكاتي كه مسوولان راديو و كساني كه انتخاب گويندگان جديد را برعهده دارند، بايد مد نظر قرار دهند اين است كه تمام معيارهاي انتخاب را به كار ببرند و تا كسي واجد شرايط نباشد او را دعوت به همكاري نكنند. گويندگي يادگرفتني است اما بايد فرد شرايط اوليه را داشته باشد؛ شرايطي همچون نداشتن لهجه، اجراي سالم و كامل حروف، اضطراب نداشتن در بيان، جويده جويده صحبت نكردن و مسائلي از اين قبيل.
فكر ميكنيد گويندههاي جوان بايد چه كنند تا صدايشان پخته شود؟
گويندههاي جوان براي مدتي مقطعي در استوديو حضور پيدا كنند و صداهاي گويندههاي موفق و خوب را، طرز اجرا و تواناييها و تاكيدها روي كلام را بشنوند تا از تجارب آنها براي اجراي خودشان الگو بگيرند. حتي با آنها بحث و صحبت كنند. البته منظور از الگو تقليد از آنها نيست، بلكه يادگيري بيان صحيح و به دور از حالتهاي تصنعي است.
تا حالا شده تپق زده باشيد؟
بله.
چه كار ميكنيد، سردرد ميگيريد؟
چون با شنونده روراست و صميمي هستم خيلي راحت عذرخواهي ميكنم و جمله و كلمه صحيح را تكرار ميكنم. چون ما هم مثل همه هستيم، اشتباه برايمان پيش ميآيد. مهم اين است كه اشتباه خود را بپذيريم و تصحيح كنيم. اين احترام به شنونده است.
عامل موفقيت خود را در چه ميدانيد؟
لطف شماست كه مرا موفق ميدانيد ولي لازم است اين را خدمتتان بگويم كه در لابهلاي صحبتهاي قبلي اشـاره كـردم. من هميشه درصدد يادگيري هستم. برنامههايي را كه به صورت توليدي داشتم گوش ميكردم و گوش ميكنم و خودم هميشه پي به نكاتي ميبرم كه اگر به آنها توجه بيشتري ميكردم شايد نتيجه كار بهتر ميشد و اين را هميشه در نظر دارم. هميشه آنچه را كه نميدانم ميپرسم، با فرهنگ لغت ارتباطي صميمانه دارم و تا جايي كه ميتوانم صحيح صحبت ميكنم. هر چند كه ميدانم هيچكس از جمله خود من به دور از لغزش و خطا نيست.
قشنگترين برنامهاي كه اجرا كردهايد؟
برنامه «فرهنگ مردم» كه با مرحوم انجوي شيرازي كار ميكردم. لازم است اشاره كنم ايشان مانند يك پدر و استاد براي من بودند و مديون ايشان هستم.
«زن و زندگي»، «كارواني از شعر و موسيقي» و در اين اواخر «گلهاي تازه» با آقاي ابتهاج (ه.ا.سايه) كه من گويندگي اشعار را برعهده داشتم. «علم و زندگي» كه 16 سال آن را اجرا كردم كه به خاطر ارتباط نزديك و صميمانه با شنونده يكي از موفقترين و پرشنوندهترين برنامههاي راديو ايران بوده است.
در حال حاضر چه برنامههايي را داريد؟
فقط «مجله فرهنگي شبستانه» به صورت يك هفته در ميان كاري از گروه فرهنگ راديو ايران.
در اجراهاي شبانه خسته نميشويد؟
چون كارم را دوست دارم، ساعت اجرا برايم مهم نيست اما نوع برنامه برايم مهم است. برنامه شبستانه هر شب به يك موضوع ميپردازد و همين باعث تنوع برنامه است.
از لحن و اجرا در برنامه شبستانه بگوييد.
لحن اجرا متناسب با موضوع برنامه متفاوت است و اين مهم يكي از نكاتي است كه گوينده بايستي به آن توجه داشته باشد.
در اين مسير گويندگي تا حالا شده از كسي دلگير شده باشيد؟
من در خودم توان اجراي برنامههاي بيشتري را ميبينم. اي كاش ميشد مسوولان هم به اين نكته توجه ميكردند و با عنايت به تجربه و سوابق و تواناييهاي كاري من، اجراي برنامههاي بيشتري را به من محول ميكردند.
خاطرهاي از دوران كاري خود تعريف كنيد.
يك روز كه برنامه زنده خانواده را اجرا ميكردم، همراه با همكارم پرويز بهادر، ضمن اين كه صفحهاي را كه داشتم ميخواندم به شماره صفحه نگاه كردم ديدم صفحات متن قاطي شده بود، براي همين با كمال خونسردي گفتم: دوستان عزيز ببخشيد صفحات برنامه روي ميز بوده كه اشتباها بههم ريخته است. من از تهيهكننده خواهش ميكنم كمي موسيقي پخش كنند تا من ادامه مطالب را پيدا كنم و به عرض شما برسانم. همين كار را هم كردم. حفظ آرامش و خونسردي براي مقابله با اشتباهاتي كه احيانا پيش بيايد براي گوينده برنامه زنده ضرورت دارد.
و حرف آخر...
شرط موفقيت در زندگي و كار تفكر، تفكر صحيح و منطقي بودن و عدم خودبيني است.
تاريخ ثبت : شنبه 11 ارديبهشت 1389 - 11/2/1389 - 01/05/2010 كد : 1261510112